Hồng sâm ngâm mật ong: cách làm tại nhà, cách dùng và những lưu ý

Hồng sâm ngâm mật ong là cách bồi bổ quen thuộc của nhiều gia đình: lát sâm thấm mật mềm lại, dễ ngậm, bớt đắng, còn mật ong thơm thêm mùi sâm, pha nước ấm uống buổi sáng rất dễ chịu. Làm tại nhà cũng không khó, chỉ cần chọn đúng sâm, đúng mật và giữ hũ ngâm thật sạch, khô. Bài viết này An Nhiên hướng dẫn cách ngâm hồng sâm mật ong từ sâm thái lát, cách dùng mỗi ngày và những lưu ý để hũ sâm mật để được lâu, không bị chua.

Vì sao nhiều nhà chọn hồng sâm ngâm mật ong?

Hồng sâm là nhân sâm đã được hấp chín và sấy khô, có khi lặp lại nhiều lần, nên lát sâm khô cứng, vị đắng nhẹ rồi ngọt hậu. Khi ngâm trong mật ong một thời gian, lát sâm mềm dần, dễ nhai, dễ ngậm hơn, vị đắng dịu đi. Mật ong thì giữ được lâu, thấm mùi sâm, pha nước ấm thành một ly đồ uống thơm, dễ uống.

Theo quan niệm dân gian, hồng sâm có tính ấm, thường được dùng để bồi bổ cho người hay mệt mỏi, người lớn tuổi, người mới ốm dậy. Kết hợp với mật ong vừa dễ dùng hằng ngày, vừa tiện mang theo. Nếu cả nhà chưa phân biệt được hồng sâm với nhân sâm, hắc sâm, có thể đọc thêm bài hồng sâm và nhân sâm khác nhau thế nào.

Chọn hồng sâm và mật ong thế nào?

Hồng sâm: nên chọn loại thái lát, bào chế kỹ

• Dạng thái lát thấm mật nhanh và đều hơn củ nguyên, lấy dùng cũng tiện, không cần cắt.
• Bào chế nhiều lần: hồng sâm hấp sấy kỹ có thớ sâm nâu đỏ sậm, đặc chắc, vị dịu, ít gây nóng hơn loại chỉ hấp sấy 2–3 lần.
• Tránh sâm trà, sâm thải: loại đã bị rút bớt hoạt chất rồi tẩm đường, tẩm màu, lát sâm xốp nhẹ, ngọt gắt ngay từ đầu.

Mật ong: thật, đặc và ít nước

Mật ong dùng để ngâm cần là mật thật, đặc, ít nước. Mật loãng hoặc pha đường dễ lên men, làm hũ sâm bị chua, sủi bọt sau một thời gian. Cách phân biệt mật ong thật có trong bài cách nhận biết mật ong thật. Nhà mình thường dùng mật ong nuôi thả rừng để ngâm sâm vì mật đặc, thơm, vị ngọt thanh.

Tìm hiểu thêm: Mật ong (Wikipedia tiếng Việt).

Cách ngâm hồng sâm mật ong tại nhà

Hồng sâm thái lát ngâm mật ong là cách dễ làm nhất cho gia đình: lát sâm mỏng nên ngấm mật đều, không cần cắt củ.

Chuẩn bị

• 100g hồng sâm thái lát.
• Khoảng 400–500ml mật ong, đủ ngập sâm 2–3 cm.
• Một hũ thuỷ tinh có nắp kín, dung tích khoảng 600–700ml.

Bước 1: Làm sạch và làm khô hũ

Rửa sạch hũ thuỷ tinh, tráng qua nước sôi rồi úp ngược cho thật khô, tốt nhất phơi nắng hoặc sấy khô. Hũ còn đọng nước là nguyên nhân phổ biến nhất khiến mật ong bị lên men, chua.

Bước 2: Xếp sâm vào hũ

Hồng sâm khô đã sạch, không cần rửa. Nếu muốn, có thể lau nhẹ bằng khăn sạch, khô. Xếp các lát sâm vào hũ, không nén quá chặt để mật dễ len vào giữa các lát.

Bước 3: Rót mật ong

Rót mật ong từ từ cho ngập sâm, để vài phút cho bọt khí nổi lên rồi rót thêm, sao cho mật cao hơn lớp sâm khoảng 2–3 cm. Lát sâm khô có thể nổi lên lúc đầu, sau vài ngày ngấm mật sẽ chìm dần.

Bước 4: Đậy kín và để ngấm

Đậy nắp kín, để hũ nơi khô ráo, thoáng mát, tránh ánh nắng trực tiếp. Sau khoảng 2–3 tuần, lát sâm đã mềm và mật thấm mùi sâm là có thể bắt đầu dùng. Ngâm càng lâu, sâm càng mềm, mật càng đậm mùi.

Cách dùng hồng sâm mật ong mỗi ngày

Hồng sâm ngâm mật ong dùng được theo nhiều cách, cả nhà chọn cách tiện nhất với mình.

Nên pha bằng nước ấm, khoảng 50–60°C, không dùng nước sôi để giữ được mùi thơm của mật ong. Hồng sâm có tính ấm, vì vậy chỉ nên dùng lượng nhỏ, vào buổi sáng hoặc đầu giờ chiều, tránh dùng buổi tối vì có thể khó ngủ.

Nhiều gia đình dùng theo đợt, ví dụ dùng vài tuần rồi nghỉ một thời gian, thay vì dùng liên tục quanh năm. Nếu thấy nóng trong, nhức đầu, khó ngủ, nên giảm lượng hoặc ngưng dùng.

Bảo quản hồng sâm ngâm mật ong

• Luôn dùng thìa sạch, khô để lấy sâm và mật, không dùng thìa ướt hay thìa đã ngậm.
• Đậy kín nắp ngay sau khi lấy, để nơi khô mát.
• Mật ong có thể kết tinh, đóng đường ở đáy hũ khi trời lạnh. Đây là hiện tượng tự nhiên, ngâm hũ vào chậu nước ấm cho mật tan lại.
• Nếu mật sủi bọt nhiều, có mùi chua hoặc mùi rượu, nghĩa là hũ đã bị lên men do lẫn nước. Khi đó không nên dùng tiếp.

Ai không nên dùng hồng sâm ngâm mật ong?

• Trẻ dưới 1 tuổi tuyệt đối không dùng mật ong. Trẻ nhỏ nói chung không nên tự ý dùng sâm.
• Phụ nữ mang thai, đang cho con bú.
• Người huyết áp cao chưa kiểm soát tốt, người đang sốt, đang cảm nóng.
• Người tiểu đường hoặc cần kiểm soát đường huyết, vì mật ong có nhiều đường.
• Người đang dùng thuốc theo đơn, đặc biệt thuốc chống đông máu, thuốc điều trị tiểu đường, nên hỏi ý kiến bác sĩ trước.

Câu hỏi thường gặp

Nếu cả nhà muốn tự làm hồng sâm ngâm mật ong để bồi bổ cho người thân, An Nhiên có hồng sâm thái lát thượng hạng Geumsan 8 năm tuổi, bào chế kỹ qua 7–8 lần hấp sấy, gần với mức hắc sâm, không chất bảo quản, cùng mật ong nuôi thả rừng đặc, thơm, hợp để ngâm sâm.